Before
A market that did not reward investment
Before a national payer, capacity was built while demand either queued at the cashier or left the country.
This text is in Persian
JISRResearch
Investor brief · 08/01/2026
For years households paid out of pocket, so building care barely paid. National insurance is moving that bill from the cash window to a contract.
وضعیت سلامت عراق در ۲۰۲۶ و فرصت‌های سرمایه‌گذاری · JESR Research · 08/01/2026
Scroll to continue the story
The whole system
Before
Before a national payer, capacity was built while demand either queued at the cashier or left the country.
سال‌ها درآمد بیمارستان از باجهٔ نقدی می‌آمد. بیش از نیمی از هزینهٔ سلامت را خانوار همان‌جا می‌پرداخت — سرمایه‌گذاری روی ظرفیت بدون پرداخت‌کننده، خالی می‌ماند.
صف همین‌جا شکل می‌گیرد: خدمت هست، اما مسیر پرداخت فردی است نه سازمانی.
ترکیب هزینه
>۵۰٪ از جیب
بیش از نیمی از هزینه سلامت از جیب خانوار بوده (Kapita). سهم دقیق‌تر در PDF نیست؛ نوار روی کف ۵۰٪ است.
ظرفیت تخت عراق ۱٫۰۶ به ازای هر هزار نفر است؛ ترکیه ۳٫۰۵. بخش خالی فقط کمبود ساختمان نیست — کمبود payer است.
ترکیه
۳٫۰۵
عراق
۱٫۰۶
تخت بیمارستان به ازای هر هزار نفر — گزارش کامل جسر (به نقل از Kapita Research ژوئن ۲۰۲۶؛ WHO/MoH؛ HeRAMS نوامبر ۲۰۲۴).
خانواده‌هایی که توان دارند برای خدمت قابل‌اتکا از مرز بیرون می‌روند. برآورد Kapita برای خروج ارز سالانه ۷۵۰ میلیون تا یک میلیارد دلار است. بازار وقتی عوض می‌شود که همان خدمت داخل کشور قابل‌بیمه شود.
کف برآورد
۷۵۰M دلار
سقف برآورد
۱B دلار
برآورد سالانه Kapita در گزارش کامل — باید با آمار وزارت بهداشت و پرداخت ارزی راستی‌آزمایی شود.
Change
پوشش از بغداد گسترش می‌یابد و ثبت ارائه‌دهنده/مطالبات دیجیتال می‌شود؛ درآمد قابل‌پیش‌بینی‌تر می‌شود ولی تأخیر پرداخت و سقف تعرفه وارد مدل می‌شود.
Coverage
تا اواخر ۲۰۲۵ حدود ۲٫۵ میلیون نفر پوشش داشتند؛ هدف اعلامی نهاد بیمه برای ۲۰۲۶ حدود ۵٫۵ میلیون است. ورود payer بخش را از فروش نقدی به قرارداد سازمانی می‌برد.
اواخر ۲۰۲۵
۲٫۵M
هدف ۲۰۲۶
۵٫۵M
پوشش تا اواخر ۲۰۲۵ و هدف اعلام‌شده نهاد بیمه برای ۲۰۲۶ — قانون ۲۲ در گزارش کامل.
≈۴۶M
جمعیت و بازار رو به گسترش
۲٫۵M+
بیمه‌شده تا اواخر ۲۰۲۵ (قانون ۲۲)
>۵۰٪
سهم پرداخت از جیب خانوار
۱٫۰۶
تخت به ازای هر هزار نفر (در برابر ≈۳ در ترکیه)
Opening
ژنریک خوراکی/تزریقی، اقلام ضروری و سرطان؛ تولید قراردادی، بسته‌بندی و GMP با نقش وزارت بهداشت و KIMADIA — نه فقط واردات خام.
قلب، انکولوژی روزانه، دیالیز چندمرکزی، تصویربرداری و آزمایشگاه با قرارداد بیمه؛ مدیریت عملیاتی بیمارستان دولتی کم‌ریسک‌تر از ساخت ۵۰۰ تخت جدید است.
ساخت بیمارستان جدید پرریسک‌تر از ارتقای عملیاتی و قرارداد با شبکهٔ موجود است — ولی کمبود تخت در تصویر همان جرثقیل است.
همراه Dhamani و DHIS2: نوبت‌دهی، کدگذاری، کنترل تقلب و داشبورد؛ ورود عملی از یک استان/شبکه با شریک عراقی، نه فروش نرم‌افزار عمومی به دولت.
چه خدمتی تحت پوشش است، چه نهادی می‌پردازد، و متوسط زمان وصول مطالبات چقدر است.
پرداخت دولت، مقررات فدرال/کردستان، ارز، تدارکات و امنیت منطقه‌ای باید در مدل مالی باشند.
فرصت اصلی صرفاً ساخت بیمارستان لوکس در بغداد نیست؛ فرصت در ایجاد ظرفیت استاندارد و قابل‌خریداری توسط بیمه و دولت در حوزه‌هایی با تقاضای پایدار است.
رشد بیماری‌های غیرواگیر — به‌ویژه دیابت، بیماری‌های کلیوی و نئوپلاسم‌ها — تقاضای تکرارشونده برای غربالگری، دارو، دیالیز و انکولوژی ایجاد کرده است.
گزارش تصویر نظام سلامت، بار بیماری، اولویت‌های سرمایه‌گذاری و ریسک‌های اجرایی را برای تصمیم‌گیری ۲۰۲۶ جمع‌بندی می‌کند.
عراق در ۲۰۲۶ همزمان با کمبود ظرفیت سلامت و برنامه‌های توسعه بیمارستان، بیمه و تولید داروی داخلی روبه‌روست. جذاب‌ترین حوزه‌ها تولید داروهای ژنریک و اقلام ضروری، زنجیره تأمین دارو، آزمایشگاه‌های تشخیصی، دیالیز و درمان سرطان، کلینیک‌های تخصصی با قرارداد بیمه، و سلامت دیجیتال هستند. ریسک پرداخت دولت، مقررات دوگانه فدرال/کردستان، ارز و تدارکات باید در مدل مالی لحاظ شود.